Energiesector neemt meer personeel in vaste dienst, aandeel zzp'ers halveert

Het aandeel zzp'ers en gedetacheerden in de energie- en nutssector is de afgelopen jaren sterk afgenomen. Waar externe professionals in 2023 en 2024 nog bijna een kwart van het personeelsbestand vormden, is dat aandeel inmiddels gedaald naar 11%. Opvallend genoeg neemt het aantal opdrachten voor externe professionals juist licht toe. Dat blijkt uit de nieuwste Talent Monitor van HR-techdienstverlener HeadFirst en arbeidsmarktdata-specialist Intelligence Group.

De daling van het aandeel externe professionals wordt vooral veroorzaakt door de sterke groei van het aantal medewerkers in vaste dienst. Energiebedrijven hebben hun eigen personeelsbestand de afgelopen jaren aanzienlijk uitgebreid, waardoor zzp'ers en gedetacheerden een kleiner deel van het totaal vormen.

Vraag naar externe professionals blijft bestaan
De ontwikkeling in de energiesector wijkt af van het bredere beeld op de arbeidsmarkt, waar organisaties juist minder extern personeel inhuren.

In de energie- en nutssector blijft de vraag naar zzp'ers en gedetacheerden op peil. Het aantal opdrachten neemt zelfs licht toe, ondanks de daling van hun aandeel in het totale personeelsbestand van bijna 25% naar 11%.

Volgens de onderzoekers kan ook een kortere gemiddelde opdrachtduur een rol spelen bij deze ontwikkeling. De belangrijkste verklaring blijft echter de groei van het vaste personeelsbestand.

Externe professionals worden daarmee niet zozeer minder belangrijk, maar krijgen een andere rol. Waar zij eerder een groter deel van de totale personeelscapaciteit vormden, worden zij nu vaker ingezet voor specifieke projecten en specialistische werkzaamheden.

Gemiddeld uurtarief van ruim 97 euro
De Talent Monitor geeft ook inzicht in de tarieven van externe professionals. In de energie- en nutssector bedraagt het gemiddelde uurtarief iets meer dan €97. Daarmee kent de sector het laagste gemiddelde tarief van de vijf onderzochte sectoren.

Tussen beroepsgroepen bestaan wel duidelijke verschillen. Managers zakelijke en administratieve dienstverlening ontvangen gemiddeld €110,49 per uur. Ontwerpers en beheerders van databases verdienen gemiddeld €109,24, gevolgd door bedrijfskundigen en organisatieadviseurs met €108,17.

Softwareontwikkelaars zitten met een gemiddeld uurtarief van €97,80 vrijwel op het sectorgemiddelde.

Ter vergelijking: bij de centrale overheid, de best betalende sector binnen het onderzoek, ligt het gemiddelde uurtarief boven de €111.

Bijna kwart zzp'ers staat open voor loondienst
De groei van het aantal vaste medewerkers sluit aan bij de voorkeuren van een deel van de zelfstandige professionals.

Van de zzp'ers in de energie- en nutssector staat 23% open voor een overstap naar een dienstverband in loondienst. Dat is het hoogste percentage van alle onderzochte sectoren.

Tegelijkertijd kijken professionals die een overstap naar een andere sector overwegen vooral naar de chemische industrie, ICT en consultancy. In deze sectoren is eveneens veel vraag naar technische en specialistische kennis.

Voor werkgevers in de energiesector blijft het daardoor belangrijk om niet alleen nieuwe medewerkers aan te trekken, maar ook bestaande kennis en expertise binnen de organisatie te behouden.

Behoud van kennis steeds belangrijker
De energietransitie vraagt om langdurige investeringen in onder meer netverzwaring, verduurzaming en nieuwe energievoorzieningen. Volgens HeadFirst zorgt dit ervoor dat energiebedrijven steeds meer belang hechten aan een stabiel personeelsbestand, aangevuld met externe specialistische expertise.

Bastiaan Moll, Sector Directeur Energie bij HeadFirst, ziet deze ontwikkeling ook bij opdrachtgevers.

"Energiebedrijven werken aan opgaven die niet in maanden, maar in jaren worden gemeten. Van netverzwaring tot verduurzaming vraagt dat om kennis die blijft én expertise die je precies op het juiste moment kunt toevoegen. De vaste teams zijn de afgelopen jaren snel gegroeid en nu ligt de nadruk op het behouden en verstevigen ervan. Tegelijk zien we dat de onzekerheid over de regels rond zelfstandigen de vraag naar detachering met een vast contract doet groeien. Externe professionals worden zo steeds vaker ingezet voor specialistische vraagstukken waar snelheid, ervaring en vakkennis samenkomen."

De komende jaren ligt de uitdaging voor energiebedrijven daarmee vooral in het vinden van een goede balans tussen vaste medewerkers en externe specialisten. Een sterk eigen personeelsbestand biedt continuïteit, terwijl zzp'ers en gedetacheerden kunnen bijdragen aan de specialistische kennis en flexibiliteit die nodig zijn voor de energietransitie.