Negen op de tien Nederlanders vinden dat werkgevers personeel riskeren te verliezen zonder mantelzorgregeling

Werkgevers die onvoldoende ruimte bieden voor mantelzorg, lopen volgens 89% van de Nederlanders het risico om medewerkers te verliezen. Vooral vrouwen tussen de 40 en 49 jaar vinden dat werkgevers meer rekening moeten houden met zorgtaken naast het werk. Dat blijkt uit landelijk onderzoek van IT- en businesstransformatiedienstverlener Conclusion onder ruim duizend Nederlanders.

In Nederland combineren ongeveer twee miljoen mensen een betaalde baan met mantelzorg. Voor werkgevers betekent dit dat een aanzienlijk deel van hun medewerkers naast het werk verantwoordelijk is voor de zorg voor bijvoorbeeld ouders, partners of andere naasten.

Volgens het onderzoek vinden veel Nederlanders dat werkgevers hierin een belangrijke verantwoordelijkheid hebben. Flexibele werktijden en mogelijkheden om verlof op te nemen kunnen helpen om werk en mantelzorg beter te combineren.

Vooral vrouwen tussen 40 en 49 jaar ervaren dubbele zorgtaken
De steun voor mantelzorgvriendelijk werkgeverschap is het grootst onder vrouwen van 40 tot 49 jaar. Van deze groep verwacht 96% dat werkgevers personeel verliezen wanneer zij onvoldoende ruimte bieden voor mantelzorg.

Deze leeftijdsgroep wordt ook wel de sandwichgeneratie genoemd, omdat zij regelmatig zowel voor hun eigen kinderen als voor hulpbehoevende ouders zorgen.

Ook buiten deze groep is de steun groot. Van alle ondervraagde vrouwen onderschrijft 92% de stelling dat werkgevers personeel kunnen verliezen wanneer zij geen verlof of flexibele werktijden aanbieden. Onder mannen is dat 86%.

In geen enkele onderzochte leeftijdsgroep ligt dit percentage onder de 84%.

Mantelzorg speelt ook een rol bij ziekteverzuim
De combinatie van werk en mantelzorg kan niet alleen gevolgen hebben voor het behoud van medewerkers, maar ook voor het ziekteverzuim.

Volgens een analyse van Arbo Unie ligt het aantal ziekmeldingen in september gemiddeld 69% hoger dan in augustus. Daarnaast blijkt uit een advies van de Sociaal-Economische Raad (SER) over werk en mantelzorg dat naar schatting 18% van het totale ziekteverzuim gerelateerd is aan mantelzorg.

Daarmee is mantelzorg niet uitsluitend een privéaangelegenheid, maar ook een onderwerp dat aandacht verdient binnen het personeelsbeleid van werkgevers.

Het kabinet werkt aan een reactie op het SER-advies. Daarnaast wordt gewerkt aan een vereenvoudiging van het verlofstelsel.

Tijdig het gesprek aangaan kan problemen voorkomen
Volgens Conclusion blijven mantelzorgtaken op de werkvloer regelmatig onbesproken. Medewerkers proberen hun zorgtaken vaak zelfstandig te organiseren, waardoor werkgevers niet altijd weten welke druk zij ervaren.

Annemieke Brouwer, Business Specialist Arbo & Vitaliteit bij Conclusion Services, benadrukt het belang van een open gesprek tussen medewerker en leidinggevende.

‘’Mantelzorg blijft op het werk soms lang onder de radar. Medewerkers proberen het vaak zo lang mogelijk zelf op te lossen. Ze willen niet klagen, of denken dat ze er zelf wel uitkomen. In ons mantelzorgcafé horen we hoe collega's klem kunnen raken tussen werk en de zorg voor jonge kinderen of hulpbehoevende ouders, zeker als zij die zorg alleen dragen. Een leidinggevende die eerder het gesprek aangaat over wat er thuis speelt en samen kijkt welke ruimte nodig en mogelijk is, helpt medewerkers niet alleen aan het werk te blijven, maar ook om het thuis gezond vol te houden’’, aldus Annemieke Brouwer, Business Specialist Arbo & Vitaliteit bij Conclusion Services.

Flexibiliteit en vertrouwen maken het verschil
Naast formele verlofregelingen kunnen ook individuele afspraken over werktijden bijdragen aan een betere combinatie van werk en mantelzorg.

Dat blijkt uit de ervaring van Martin Rijsdijk, senior procesmanager bij Conclusion. Samen met zijn partner zorgt hij voor twee kinderen die extra ondersteuning nodig hebben. Daarnaast krijgen zij steeds vaker te maken met mantelzorg voor hun ouders.

"Samen met mijn partner zorg ik voor onze kinderen, die allebei extra zorg en ondersteuning nodig hebben en nu komen we ook in de fase van mantelzorg voor onze ouders. Veel afspraken met instanties of behandelaars zijn doordeweeks overdag. Ik krijg van mijn werkgever de ruimte om mijn dagen daarop in te richten, een keer eerder stoppen, een andere keer wat langer doorwerken. Dat wederzijdse vertrouwen is de basis. Ik kan er zijn als het nodig is en daardoor ook op mijn best presteren voor mijn werk", aldus Martin.

Mantelzorg vraagt om aandacht binnen het arbeidsvoorwaardenbeleid
De onderzoeksresultaten laten zien dat Nederlanders veel waarde hechten aan werkgevers die rekening houden met mantelzorgtaken. Daarbij gaat het niet uitsluitend om het aanbieden van verlof, maar ook om flexibiliteit, wederzijds vertrouwen en ruimte voor individuele afspraken.

Voor HR-afdelingen ligt daarmee een belangrijke uitdaging in het toegankelijk maken van bestaande verlofmogelijkheden en het stimuleren van gesprekken over zorgtaken.

Het onderzoek laat vooral zien hoe groot het verwachte risico op personeelsverlies volgens Nederlanders is. Of werkgevers zonder mantelzorgvoorzieningen daadwerkelijk vaker medewerkers verliezen, is hiermee niet vastgesteld.